Çölyak Hastalığının Belirtileri Nelerdir?
Çölyak Hastalığının Belirtileri Nelerdir? öğrenmek için Dahiliye Uzman Nagihan Akkaş tarafından gerekli bilgilere ulaşabilirsiniz. Çölyak hastalığı, bağışıklık sisteminin gluten adı verilen bir proteine karşı aşırı duyarlılık göstermesi sonucu ortaya çıkan otoimmün bir hastalıktır. Gluten; buğday, arpa, çavdar ve bazı yulaf türlerinde bulunur. Gluten tüketimi, çölyak hastalarında ince bağırsakların iç yüzeyinde hasara neden olur ve bu durum besinlerin emilimini olumsuz etkiler.
Toplumda her 100 kişiden 1’inde görüldüğü düşünülen çölyak hastalığı, farklı yaş gruplarında değişik belirtilerle ortaya çıkabilir. Bazı kişilerde belirti vermeden sessizce ilerleyebilirken, bazılarında yaşam kalitesini ciddi şekilde bozan semptomlara yol açabilir.
Peki çölyak hastalığının en sık görülen belirtileri nelerdir?
1. Sindirim Sistemi Belirtileri
Çölyak hastalığının en sık görülen ve en belirgin bulguları sindirim sistemi ile ilgilidir.
Kronik ishal: Yağlı, kötü kokulu ve bol miktarda dışkı görülmesi en belirgin belirtilerdendir.
Karın ağrısı ve şişkinlik: Gluten tüketiminden sonra sıklaşan gaz, şişkinlik ve mide krampları yaşanabilir.
Kabızlık: Bazı çölyak hastaları ishal yerine kronik kabızlık sorunu yaşar.
Bulantı ve kusma: Özellikle çocuklarda yemeklerden sonra kusma görülebilir.
Hazımsızlık ve reflü: Yemeklerden sonra midede yanma, ekşime ve hazımsızlık şikayetleri artabilir.
2. Kilo ve Beslenme ile İlgili Belirtiler
Bağırsaklarda emilim bozukluğu yaşandığı için vücut gerekli besinleri alamaz.
İstenmeyen kilo kaybı
İştahsızlık
Büyüme ve gelişme geriliği (özellikle çocuklarda)
Kas erimesi ve halsizlik
Vitamin ve mineral eksiklikleri (özellikle demir, kalsiyum, B12, folik asit)
3. Cilt Belirtileri
Çölyak hastalığının en tipik cilt bulgusu Dermatitis Herpetiformis adı verilen kaşıntılı, su toplayan deri döküntüleridir.
Dirseklerde, dizlerde, saçlı deride ve kalçada kaşıntılı kızarıklıklar
Tekrarlayan egzama benzeri döküntüler
Ciltte kuruluk ve pullanma
4. Kan ile İlgili Belirtiler
Besin emilimindeki bozukluk nedeniyle kansızlık sık görülür.
Demir eksikliği anemisi (tedaviye dirençli olabilir)
Soluk cilt
Halsizlik, çarpıntı, baş dönmesi
5. Kemik ve Kas Belirtileri
Çölyak hastaları, özellikle kalsiyum ve D vitamini emilim bozukluğu nedeniyle kemik sağlığı sorunları yaşayabilir.
Osteoporoz (kemik erimesi)
Kemik ağrıları
Kas zayıflığı ve kramplar
6. Çocuklarda Belirtiler
Çocukluk çağında çölyak hastalığı farklı şekillerde belirti verebilir.
Büyüme geriliği, boy uzamasında yavaşlama
Karında şişlik ve zayıf kas yapısı
Huzursuzluk, iştahsızlık
Tekrarlayan ishal ya da kabızlık
7. Sinir Sistemi ve Psikolojik Belirtiler
Çölyak hastalığı sadece bağırsakları değil, sinir sistemini de etkileyebilir.
Ellerde ve ayaklarda uyuşma, karıncalanma (periferik nöropati)
Baş ağrısı ve migren
Konsantrasyon güçlüğü (“beyin sisi” olarak tanımlanır)
Depresyon, anksiyete ve duygu durum değişiklikleri
8. Ağız ve Diş Belirtileri
Çölyak hastalığı bazı ağız ve diş sorunlarına da yol açabilir.
Tekrarlayan aftlar (ağız içinde yaralar)
Diş minesi bozuklukları
Ağız kuruluğu
9. Kadınlarda ve Doğurganlık ile İlgili Belirtiler
Kadınlarda çölyak hastalığı üreme sağlığını da etkileyebilir.
Düzensiz adet dönemleri
Kısırlık sorunları
Tekrarlayan düşükler
10. Sessiz (Asemptomatik) Çölyak
Bazı kişilerde çölyak hastalığı hiçbir belirti göstermeden ilerleyebilir. Bu durumda hastalık genellikle kansızlık, kemik erimesi ya da tesadüfen yapılan kan testlerinde tespit edilir.